جمهوری اسلامی روند تصرف ملک تاریخی کلیسای انجیلی حضرت پطرس تهران را وارد مرحله تازهای کرده و در ادامه فشارها بر جامعه مسیحی، به خانوادههای ارمنی و آشوری ساکن این مجموعه دستور داده است خانههای خود را ترک کنند. همچنین به آنان اعلام شده که برای برگزاری مراسم عبادی باید به کلیساهای دیگر مراجعه کنند.
این مجموعه تاریخی که حدود دو و نیم هکتار وسعت دارد، در خیابان ۳۰ تیر تهران واقع شده و ارزش آن میلیونها دلار برآورد میشود.
به گفته منصور خواجهپور، کشیش کلیسای انجیلی ساکن آمریکا، همزمان با تخریب شبانه کلیسای انجیلی مشهد در هفتههای اخیر، فشار بر ساکنان مجموعه کلیسای حضرت پطرس نیز بهطور چشمگیری افزایش یافته است.
کشیش سرکیس بنیامین، از کشیشان پیشین این کلیسا، میگوید حدود ۲۰ خانواده ارمنی و آشوری که سالهاست در این مجموعه و در یکی از ارزشمندترین مناطق تهران زندگی میکنند، موظف شدهاند «طی چند هفته آینده» خانههای خود را تخلیه کنند.
به گفته او، بیشتر این خانوادهها سالمند، کمدرآمد و سالها ساکن این مجموعه بودهاند و بدون حمایت کلیسا امکان تأمین هزینههای زندگی خود را ندارند. وی همچنین هشدار داد که در صورت خودداری ساکنان از تخلیه، رهبران کلیسا با خطر بازداشت روبهرو خواهند شد.
بر اساس اطلاعاتی که سازمان ماده ۱۸ منتشر کرده است، روز یکشنبه شش مأمور وزارت اطلاعات چندین ساعت در محل حضور داشتند. به گفته منابع این سازمان، مأموران حتی غذای خود را نیز همراه آورده بودند و به ساکنان گفته بودند: «آمدهایم تا به حضور ما عادت کنید.»
همچنین منابع ماده ۱۸ گزارش دادهاند که به هر یک از خانوادههای ساکن، مبلغ دو میلیارد تومان بهعنوان غرامت یا مشوق برای تخلیه پیشنهاد شده است.
شیرین عبادی، حقوقدان و برنده جایزه صلح نوبل، با واکنش به این رویداد، آن را بخشی از سیاست چند دههای جمهوری اسلامی علیه مسیحیان ایران دانست.
او در کانال تلگرام خود نوشت حمله به کلیسای حضرت پطرس «ادامه همان سیاستی است که سالها علیه مسیحیان ایران، بهویژه نوکیشان مسیحی، دنبال شده است؛ از تعطیلی کلیساهای فارسیزبان و تهدید رهبران کلیسا گرفته تا بازداشت نوکیشان، تشکیل پروندههای امنیتی، مصادره اموال و حذف تدریجی حضور مسیحیان از عرصه عمومی کشور.»
عبادی همچنین افزود: «جمهوری اسلامی ابتدا عبادت به زبان فارسی را تهدید دانست، سپس کلیساهای فارسیزبان را تعطیل کرد، بعد نوکیشان را به دلیل ایمان و عبادتشان تحت تعقیب قرار داد و اکنون دامنه فشارها از نوکیشان فراتر رفته و به املاک تاریخی، کلیساهای قدیمی و حتی محل سکونت شهروندان ارمنی و آشوری رسیده است. این همان منطق مصادره است؛ ابتدا شهروندان از حقوق بدیهی خود محروم میشوند، سپس عبادتشان ممنوع میشود، بعد خانهها و کلیساهایشان مصادره میشود و در نهایت از خانههای خود نیز بیرون رانده میشوند.»
شورای جهانی کلیساها نی زدر یک بیانیه نوشت «ویران شدن کلیسای انجیلی در مشهد به معنای از دست رفتن یکی از مهمترین اماکن عبادت و حضور مسیحیان است و نگرانیهای جدی درباره حفاظت از میراث دینی و اعمال حق آزادی دین یا عقیده برمیانگیزد. اماکن عبادت، فضاهای مقدسی هستند که ایمان، تاریخ و هویت جوامع دینی را در خود متجلی میکنند. تخریب این اماکن نه تنها بر کسانی که در آنها عبادت میکنند تأثیر میگذارد، بلکه به بافت گستردهتر فرهنگی و دینی جامعه نیز آسیب وارد میکند.»
فدراسیون پروتستان فرانسه نیز در یک بیانیه ضمن اعتراض به تخریب کلیسای انجیلی مشهد نوشت «گزارشهای نگرانکنندهای درباره تهدیدهای صورتگرفته علیه مجموعه کلیسای پطرس مقدس در تهران، قدیمیترین کلیسای پروتستان پایتخت، منتشر شده است. بر اساس این گزارشها، طی هفتههای اخیر گروههایی با هدف ارعاب کارکنان کلیسا و بیرون راندن ساکنان ساختمانهای این مجموعه به محل مراجعه کردهاند و نشانههایی از تلاش برای مصادره این ملک و ساختمانهای متعلق به کلیسای انجیلی ایران مشاهده میشود. در صورت تحقق چنین اقدامی، همبستگی خود را با کلیسای انجیلی ایران اعلام کرده و این اقدام را قویاً محکوم خواهیم کرد.»
سه دهه مصادره تدریجی
کلیسای حضرت پطرس در سال ۱۸۷۲ میلادی در خیابان سیتیر تهران ساخته شد و از قدیمیترین کلیساهای پروتستان ایران به شمار میرود. این مجموعه تاریخی در ابتدا حدود چهار هکتار وسعت داشت و به جامعه مسیحیان ارمنی، آشوری و فارسیزبان ایران اهدا شده بود. افزون بر کلیسا، ساختمانهای مسکونی، مراکز خدماتی و دو مدرسه نیز در این مجموعه قرار داشت.
پس از انقلاب ۱۳۵۷ روند مصادره تدریجی این ملک آغاز شد. بخشی از زمین آن برای احداث مدرسه مهر جردن تصرف شد و ساختمان متعلق به انجمن کتاب مقدس ایران نیز در سالهای بعد مصادره شد. بر اساس گزارشها، سند مالکیت بخش باقیمانده نیز حدود دو دهه پیش، بدون حضور یا امکان دفاع نمایندگان کلیسا، به نام ستاد اجرایی فرمان امام منتقل شد؛ اقدامی که مسئولان کلیسا آن را غیرقانونی توصیف کردهاند.
در بخش مسکونی این مجموعه، واحدهایی در اختیار دبیرخانه شورای کلیساهای انجیلی ایران، کشیشان بازنشسته، کارکنان کلیسا و خانوادههای کمدرآمد مسیحی قرار داشت. برخی از ساکنان فعلی، از جمله یک کشیش بازنشسته و یک سرایدار سالمند، دهههاست در این محل زندگی میکنند.
از همان آغاز استقرار جمهوری اسلامی، بسیاری از اماکن و نهادهای متعلق به مسیحیان مصادره شد؛ از جمله بیمارستانهای وابسته به کلیسای اسقفی در شیراز و اصفهان. این روند تا امروز نیز ادامه یافته است. از جمله میتوان به مصادره باغ شارون و کلیسای گرگان، متعلق به کلیسای جماعت ربانی، و نیز مدرسه نابینایان وابسته به کلیسای اسقفی در اصفهان اشاره کرد.
فشار بر نهادهای کلیسایی
تلاش برای تصرف املاک کلیسا همزمان با محدود کردن فعالیت نهادهای رسمی مسیحیان در ایران دنبال شده است.
براساس گفتوگوی سازمان ماده ۱۸ با یک منبع آگاه، در جریان سفر دکتر اولاو فیکسه تویت، دبیرکل وقت شورای جهانی کلیساها، به ایران، او در دیدار با علی جنتی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دولت حسن روحانی، خواستار حل مشکل ثبت رسمی شورای کلیساهای انجیلی ایران شد؛ شورایی که از اعضای قدیمی شورای جهانی کلیساها به شمار میرود. با وجود وعده مقامهای دولتی برای حل این موضوع، پرونده ثبت شورا در نهایت، به گفته این منبع، با مخالفت دفتر رهبر جمهوری اسلامی متوقف شد.
همچنین در سال ۲۰۱۴، نمایندگان ارامنه شمال و جنوب کشور در مجلس، در نشستی با مسئولان شورای کلیساهای انجیلی، به آنان اعلام کردند که فعالیت این شورا از نظر حاکمیت به رسمیت شناخته نمیشود. به گفته منابع مطلع، در همان جلسه به مسئولان شورا گفته شد: «در این نظام، دولت ضرورتاً نظام را نمایندگی نمیکند؛ نظام، بیت است و بیت، نظام.»
در ادامه این فشارها، برای دبیر شورای کلیساهای انجیلی نیز پرونده امنیتی تشکیل شد و به او سه روز فرصت داده شد تا ایران را ترک کند؛ در غیر این صورت، با حکمی سنگین، از جمله تا ۱۵ سال زندان، روبهرو خواهد شد.
0 Comments