مصادره کلیسای تاریخی انجیلی «پطرس مقدس» در تهران، با وجود هشدارها و اعتراضهای گزارشگران ویژه سازمان ملل و نهادهای جهانی مسیحی، رویدادی نیست که بتوان آن را صرفاً یک اختلاف حقوقی بر سر مالکیت یک ساختمان دانست. این اقدام را باید در چارچوب الگویی گستردهتر و دیرپا از فشار، محدودیت و نقض حقوق اقلیتهای دینی، بهویژه جامعه مسیحیان ایران، بررسی کرد.
در حالی که زندگی میلیونها نفر در ایران، از جمله جوانان، میان کشتار و جنگ به حالت تعلیق درآمده است، سازمان ملل متحد روز ۱۲ اوت را به عنوان «روز جهانی جوانان» گرامی میدارد. این روز یادآور این حقیقت است که جوانان در سراسر جهان خواهان آنچه در ایران «یک زندگی نرمال» میخوانند، از جمله فرصتهای برابر، مشارکت مؤثر در جامعه، آموزش باکیفیت، اشتغال شایسته و آیندهای پایدار هستند. سازمان ملل تأکید میکند که دسترسی به آموزش، سلامت، فرصتهای شغلی و برابری جنسیتی، پیششرطهای اساسی برای شکوفایی نسل جوان و توسعه پایدار هر جامعه است.
در روز ۲۰ ژوئن، روز جهانی پناهنده، با اریک تریگستد، رئیس و مدیرعامل نشریه مسیحی «کریسچین کرونیکل» گفتگو کردیم. او در سالهای گذشته بارها درباره مسیحیان ایرانی، چالشها، رنجها و همچنین امیدهای پناهندگان نوشته است. اریک تریگستد در گزارشهای خود بارها از ایمان، استقامت و روحیه خدمت پناهجویان مسیحی ایرانی سخن گفته و از اینکه بسیاری از آنان، با وجود دشواریهای فراوان، به دیگر پناهجویان خدمت کردهاند، ابراز شگفتی و تحسین کرده است.
قطع گسترده اینترنت، در کنار شرایط جنگی و ساختار رانتی و فسادنهادینه اقتصاد، فاجعهای تازه بر زندگی مردم ایران تحمیل کرده است؛ تا جایی که حتی وزیر ارتباطات، وضعیت قطعی اینترنت توسط حکومت را «تهدید مستقیم اشتغال و معیشت دستکم ۱۰ میلیون نفر» توصیف کرده است. درمیان بی تفاوتی حکومت موج اخراج کارگران و از بین رفتن کسب و کار گریبانگیر کشور شده است.
در حالی که میلیونها نفر در سراسر جهان در ۲۲ آوریل به استقبال «روز زمین» میروند و برای افزایش آگاهی و اقدام در جهت حفاظت از محیطزیست تلاش میکنند، شهروندان ایرانی بهدلیل سوءمدیریت کلان، جنگ و نظامیگری، با بحرانها و فجایع زیستمحیطی گستردهای روبهرو هستند. ایده «روز زمین» نخستین بار توسط جان مک کانل، فعال صلحطلب مسیحی، در سال ۱۹۶۹ در یونسکو مطرح شد.
اگر مسیحیت دین محبت و صلح شناخته میشود، مسیحیان در برابر جنگ چه موضعی باید داشته باشند؟ این پرسشی است که بسیاری از مسیحیان ایرانی ـ مثل دیگر مسیحیان در جهان ـ در میانهٔ جنگ جمهوری اسلامی ایران با ایالات متحده و اسرائیل از خود میپرسند. این سؤال در برنامههای تلویزیونی مسیحی و در شبکههای اجتماعی مطرح میشود.
از اواسط قرن نوزدهم، میسیونرهای زن پا به پای میسیونرهای مرد در ایران، از شهرهای بزرگ تا روستاهای دورافتاده، در ساخت مدارس و بیمارستانها نقش کلیدی ایفا کردند. آنان از حقوق زنان دفاع کردند، یکی از پیشگامترین نشریات زنان را راهاندازی کردند و الگویی تازه از مشارکت اجتماعی ارائه دادند. این مسیر تاریخی از تأسیس نخستین مدارس دخترانه آغاز شد و امروز تا نوکیشان مسیحی که در سازماندهی کلیساهای خانگی فعال بوده، برای باور خود به زندان رفتند و در اعتراضات مردمی برای کرامت انسانی شرکت کردند، امتداد یافته است.
نشست بررسی گزارش سالانه سازمان «درهای باز» (Open Doors) درباره وضعیت مسیحیان جفادیده جهان، روز سهشنبه به میزبانی شماری از نمایندگان پارلمان اروپا برگزار شد. بر اساس این گزارش، جمهوری اسلامی همچون سالهای گذشته در فهرست ده کشور نخست مسیحیتستیز جهان قرار دارد.
در ایالات متحده، ۲۷ اکتبر بهعنوان «روز جهانی آزادی دینی» گرامی داشته میشود؛ مناسبتی که با «روز جهانی یادبود قربانیان خشونت مبتنی بر دین یا باور» در سازمان ملل (۲۲ اوت) همراستا است. این روز یادآور یکی از بنیادیترین حقوق بشر، یعنی آزادی دین و باور است. رهبران مسیحی چون راجر ویلیامز در آمریکا و توماس هِلویس در انگلستانِ قرن هفدهم، از مدارا و حق آزادی دینی برای همگان سخن گفته بودند و بر عدم دخالت دولت در باور و وجدان فردی تأکید داشتند.
درحالی که تبعیض ساختاری علیه مسیحیان و دیگر اقلیتهای دینی و مذهبی در ایران ادامه دارد، افتتاح مترویی با نام «مریم مقدس» و نمادهای مسیحی، بیش از هر چیز یادآور یک تناقض تلخ است.